Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Post Type Selectors

Omgevingsvergunning voor mantelzorgwoning

Omgevingsvergunning

Een omgevingsvergunning is de centrale vergunning onder de Omgevingswet (1 januari 2024) voor activiteiten die invloed hebben op de fysieke leefomgeving.
Denk aan bouwen, slopen, afwijken van het omgevingsplan, milieu, natuur, bodem en water.

Voor een prefab woning gaat het in 90% van de gevallen om een vergunning voor:

  1. Bouwactiviteit (technische toets)

  2. Omgevingsplanactiviteit (ruimtelijke toets – past het binnen het bestemmingsplan?)

  3. Eventueel: Aanvullende activiteiten zoals inrit-aanvraag, kappen van bomen, milieuactiviteiten of bodemzaken.

⭐ Wanneer is een omgevingsvergunning verplicht?

✔ 1. Bouwen van een bouwwerk

Een prefab woning is juridisch een “bouwwerk” zodra deze wordt geplaatst, gefundeerd of aangesloten op nutsvoorzieningen.
Daarom is een vergunning voor bouwen vrijwel altijd verplicht.

Toetsingseisen:

  • Constructieve veiligheid

  • Brandveiligheid

  • Ventilatie

  • Energieprestatie (BENG-eisen)

  • Daglicht

  • Waterdichtheid / isolatie

  • Bestaande bouw vs nieuwbouw (bij tijdelijk gebruik soms lichtere eisen)

✔ 2. Past de woning binnen het omgevingsplan (vroeger: bestemmingsplan)?

Gemeenten hebben per perceel vastgelegd:

  • Functie (bijv. “wonen” of “agrarisch”)

  • Aantal woningen

  • Maximale bouwhoogte

  • Bouwvlak

  • Bebouwingspercentage

  • Afstand tot perceelgrens

Als het WEL past:

➡ Je hebt alleen een bouwactiviteit-vergunning nodig.

Als het NIET past:

➡ Je hebt een omgevingsvergunning voor een omgevingsplanactiviteit nodig (vroeger: “afwijken van het bestemmingsplan”).
Dit is doorgaans zwaarder, met:

  • Inspraakmogelijkheden

  • Advies van omgeving/omwonenden

  • Mogelijk extra onderzoeken (verkeer, geluid, ecologie)

✔ 3. Grondverzet, bodem en fundering

Soms heb je aanvullende vergunning of melding nodig bij:

  • Graven in mogelijk vervuilde grond

  • Grondwateronttrekking

  • Plaatsen van een septictank

  • Slopen van bestaande bebouwing

✔ 4. Toegangswegen, inrit, parkeren

Veel gemeenten eisen een aparte vergunning of melding voor:

  • Nieuwe inrit

  • Aanpassing openbare weg

  • Realisatie van verplichte parkeerplaatsen op eigen terrein

⭐ Welke documenten heb je nodig voor de aanvraag?

Voor een woning (prefab of traditioneel) moet je minimaal aanleveren:

1. Tekeningenset

  • Plattegronden

  • Doorsnedes

  • Gevelaanzichten

  • Situatietekening (kadastrale kaart + locatie woning)

2. Technische stukken

  • Constructieberekening

  • Fundatieplan

  • Ventilatieberekening

  • EPC/BENG-berekening

  • Warmteverlies- en isolatiecalculaties

3. Projectinformatie

  • Omschrijving prefab systeem

  • Gebruikte materialen

  • Brandveiligheidsplan

  • Aansluitgegevens voor water, elektra, riool

4. Ruimtelijke onderbouwing (alleen wanneer plan afwijkt van het omgevingsplan)

  • Motivatie waarom woning past in de omgeving

  • Effect op verkeer en parkeren

  • Geluid

  • Ecologie / stikstof (indien relevant)

⭐ Opbouw van een omgevingsvergunning

DeelOmschrijvingToetsingskader
BouwactiviteitTechnische kwaliteitBesluit Bouwwerken Leefomgeving (BBL, opvolger Bouwbesluit)
OmgevingsplanactiviteitPast het binnen ruimtelijke regels?Omgevingsplan
MilieuactiviteitGeluid, geur, bodem, emissiesBesluit Activiteiten Leefomgeving (BAL)
AanlegactiviteitWijzigingen aan terreinGemeentelijke regels
Inrit / bomenkap / slopenExtra activiteitenLokale regels

⭐ Procedurele stappen

1. Vergunningcheck (via Omgevingsloket)

Helpt bepalen of je een vergunning of melding nodig hebt.

2. Vooroverleg met de gemeente

Zeer aan te raden — hiermee krijg je vooraf duidelijkheid en voorkom je afwijzing.
Gemeenten kunnen in vooroverleg aangeven:

  • Of plan haalbaar is

  • Welke onderzoeken nodig zijn

  • Hoe de procedure zal verlopen

3. Indienen via Omgevingsloket

Je kiest welke activiteiten worden aangevraagd.

4. Beoordelingsfase

  • Bouwactiviteit: toets aan BBL

  • Ruimtelijke activiteit: toets aan omgevingsplan

  • Eventueel participatie of omgevingstoets

  • Advies instanties (brandweer, waterschap, etc.)

5. Besluit

Gemeente verleent of weigert de vergunning.

Termijnen:

  • Normale procedure: 8 weken + 6 weken verlenging

  • Zware procedure (bij afwijking omgevingsplan): min. 26 weken + inspraak

⭐ Kosten (leges)

  • Gemeenten hanteren eigen tarieven.
    Indicaties:

    • Bouwactiviteit woning: €1.500 – €10.000

    • Afwijken omgevingsplan: extra €1.000 – €5.000

    • Inritvergunning: €50 – €600

    Prefab of niet maakt doorgaans géén verschil — het is de technische kwaliteit en ruimtelijke inpassing die telt.

     

    Checklist:

     

    • Staat er al een woonfunctie in het omgevingsplan?

    • Past de woning binnen de maximale bouwhoogte / bouwvlak?

    • Is het tijdelijk of permanent?

    • Is bodemonderzoek nodig?

    • Hoe zit het met inrit, parkeren, nutsvoorzieningen?

    • Welke technische stukken levert de prefab fabrikant aan?

    • Is participatie met buren verplicht?

10. Belangrijke bronnen (direct starten / checken)

  • Vergunningcheck & Omgevingsloket (startpunt voor vergunning/melding). Het Omgevingsloket

  • Rijksoverheid — wanneer milieuvergunning en VTH-regels. Rijksoverheid

  • Bouwbesluit 2012 (regelgeving en eisen woonfunctie). Wetten Overheid

  • Rapport en toelichting tijdelijke bouwwerken / beleidsregels (praktische toelichting op tijdelijke plaatsing). Rijksoverheid

Conclusie / concrete vervolgstappen voor jou (actielijst)

  1. Doe direct de Vergunningcheck in het Omgevingsloket (omgevingsloket.overheid.nl). Het Omgevingsloket

  2. Vraag het bestemmingsplan voor het perceel op en controleer of woonunits toegestaan zijn. Lokale Regelgeving

  3. Plan een vooroverleg met de gemeente (VTH-afdeling) — vraag naar lokale beleidsregels, maximale duur en benodigde documenten. Lokale Regelgeving

  4. Verzamel technische dossiers van de leverancier (constructie, ventilatie, installaties) en stel daarmee je dossier samen voor de omgevingsvergunning. lawcat.nl